Συμφωνία στο «παρά πέντε» για κατάπαυση πυρός – Αντίθετες ερμηνείες από Ουάσινγκτον και Τεχεράνη, εκτός ο Λίβανος
Σε μια εξέλιξη που απομακρύνει –τουλάχιστον προσωρινά– τον κίνδυνο γενικευμένης σύρραξης στη Μέση Ανατολή, Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν κατέληξαν σε συμφωνία κατάπαυσης του πυρός διάρκειας δύο εβδομάδων. Η συμφωνία επετεύχθη λίγο πριν από τη λήξη του τελεσιγράφου που είχε θέσει ο Ντόναλντ Τραμπ, με βασικό αντάλλαγμα το άνοιγμα των στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ.
Η συμφωνία έρχεται ως αποτέλεσμα έντονων πιέσεων και στρατιωτικών εξελίξεων, με την Τεχεράνη να αποδέχεται την πρόταση υπό τον όρο της παύσης των αεροπορικών επιθέσεων από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγκτσί ξεκαθάρισε ότι η χώρα του θα ανοίξει πλήρως τα Στενά, διευκολύνοντας τη διεθνή ναυσιπλοΐα και αποκλιμακώνοντας την ενεργειακή κρίση.
Παρά τη συμφωνία, οι δύο πλευρές επιχειρούν να παρουσιάσουν την εξέλιξη ως δική τους νίκη. Από την πλευρά της Ουάσινγκτον, ο Ντόναλντ Τραμπ μίλησε για «πλήρη και ολοκληρωτική νίκη», εκτιμώντας ότι δημιουργούνται πλέον οι προϋποθέσεις για διπλωματική λύση. Αντίθετα, η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι οι ΗΠΑ αποδέχθηκαν βασικά σημεία των ιρανικών προτάσεων, όπως το δικαίωμα εμπλουτισμού ουρανίου και η άρση κυρώσεων.
Στο εσωτερικό του Ιράν, η ανακοίνωση της εκεχειρίας προκάλεσε κύμα πανηγυρισμών, με χιλιάδες πολίτες να συγκεντρώνονται στην Πλατεία της Επανάστασης, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η χώρα τους εξήλθε ενισχυμένη από την κρίση.
Την ίδια ώρα, το Ισραήλ εμφανίζεται επιφυλακτικό. Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου αποδέχθηκε την εκεχειρία με το Ιράν, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι ο Λίβανος δεν περιλαμβάνεται στη συμφωνία, διατηρώντας έτσι ανοιχτό ένα ακόμη μέτωπο στην περιοχή.
Σημαντική είναι και η διεθνής διάσταση, με το Ιράκ να χαιρετίζει την κατάπαυση του πυρός και να καλεί σε ουσιαστικό διάλογο για την αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτιών της σύγκρουσης. Παράλληλα, ο Γενικός Γραμματέας του Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτέρες, υπογράμμισε την ανάγκη τήρησης της συμφωνίας και συνέχισης των διαπραγματεύσεων για μια διαρκή ειρήνη.
Παρά την προσωρινή αποκλιμάκωση, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη. Η διάρκεια της εκεχειρίας και η πρόθεση των εμπλεκομένων να προχωρήσουν σε ουσιαστικές διαπραγματεύσεις θα καθορίσουν εάν η συμφωνία αυτή αποτελεί την αρχή μιας σταθερότερης περιόδου ή απλώς μια σύντομη ανάπαυλα σε μια διαρκή γεωπολιτική ένταση.
