Ανησυχία για περιβαλλοντικές επιπτώσεις και απειλή στον Ερυθροπόταμο από την εξόρυξη στο Ροζίνο Βουλγαρίας
Σοβαρές ανησυχίες για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την προωθούμενη εξόρυξη χρυσού στο Ροζίνο Βουλγαρίας, κοντά στα ελληνοβουλγαρικά σύνορα, εκφράζει η «Ανεξάρτητη Ενωτική Πρωτοβουλία», καταθέτοντας κατεπείγουσα ερώτηση προς την Περιφερειακή Αρχή. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι πιθανές συνέπειες για τον Ερυθροπόταμος και τη διασυνοριακή περιβαλλοντική ασφάλεια.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζονται, οι διαδικασίες αδειοδότησης του έργου στη Βουλγαρία προχωρούν με ταχύτατους ρυθμούς, καθώς έχει ήδη δοθεί θετική αξιολόγηση για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ), ενώ έχουν προγραμματιστεί δημόσιες διαβουλεύσεις στα τέλη Απριλίου σε οικισμούς της περιοχής και στον Δήμο Ιβαΐλοβγκραντ.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν τα επιστημονικά δεδομένα που συνοδεύουν την παρέμβαση, καθώς επισημαίνεται ότι η εξόρυξη χρυσού ενδέχεται να συνοδεύεται από εκτεταμένη απελευθέρωση τοξικών στοιχείων, όπως αρσενικό και υδράργυρος, με σοβαρό κίνδυνο μόλυνσης των υδάτων.
Αναλυτικά η ερώτηση:
ΠΡΟΣ:
1. Τον Πρόεδρο του Περιφερειακού Συμβουλίου ΑΜΘ κ. Πιτιακούδη
2. Τον Περιφερειάρχη ΑΜΘ, κ. Χριστόδουλο Τοψίδη
ΘΕΜΑ: Κατεπείγουσα ερώτηση για την εξόρυξη χρυσού στα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα (Ροζίνο Βουλγαρίας) κατόπιν των νέων δεδομένων για τις δημόσιες διαβουλεύσεις και τις απειλές στη λεκάνη απορροής του Ερυθροποτάμου.
Κύριε Περιφερειάρχη,
Σε συνέχεια της παρέμβασής μας στις 4 Μαρτίου 2024, όπου εκφράσαμε την έντονη αντίθεσή μας στη λειτουργία χρυσωρυχείου στα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα, επανερχόμαστε σήμερα με χαρακτήρα κατεπείγοντος. Η αναγκαιότητα αυτής της παρέμβασης προκύπτει από τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο έγγραφο που σας επισυνάπτουμε, το οποίο αποκαλύπτει ότι οι διαδικασίες αδειοδότησης τρέχουν με ταχύτατους ρυθμούς στη γειτονική χώρα.
Συγκεκριμένα, το εν λόγω έγγραφο ενημερώνει ότι έχει ήδη δοθεί θετική αξιολόγηση για την ποιότητα της συμπληρωμένης Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) και έχουν οριστεί συγκεκριμένες ημερομηνίες για δημόσιες συζητήσεις στους πληττόμενους οικισμούς (Ροζίνο, Κόνιτσι, Γκουγκούτκα, Μπιαλαγκραντέτς) στις 27 Απριλίου 2026 και στον Δήμο Ιβαΐλοβγκραντ στις 28 Απριλίου 2026.
Για να γίνει κατανοητό στον απλό πολίτη το μέγεθος της επερχόμενης καταστροφής, πρέπει να τονιστούν τα εξής επιστημονικά δεδομένα που προκύπτουν:
- Η «αναλογία του δηλητηρίου»: Για κάθε 1,28 γραμμάρια χρυσού που θα εξορύσσονται, θα απελευθερώνονται στο περιβάλλον 125 γραμμάρια αρσενικού ανά τόνο μεταλλεύματος. Πρόκειται για μια τρομακτική ποσότητα τοξικών στοιχείων που, μαζί με τον υδράργυρο, κινδυνεύουν να μολύνουν μόνιμα τα ύδατα.
- Απειλή για τον Ερυθροπόταμο: Ο Ερυθροπόταμος είναι η μοναδική πηγή άρδευσης για χιλιάδες στρέμματα γεωργικής παραγωγής ανατολικά και βορειοανατολικά του Διδυμοτείχου. Η εγκατάσταση αποβλήτων σχεδιάζεται να κατασκευαστεί πάνω στην κοίτη του ποταμού Γιούρεν Ντερέ, ο οποίος θα «θαφτεί» πλήρως, μεταφέροντας τοξικά ύδατα απευθείας προς την Ελλάδα σε κάθε περίπτωση βροχόπτωσης.
- Η απάτη της Μελέτης: Οι συντάκτες της χρησιμοποίησαν στοιχεία για τη Λεκάνη Ποταμών Δυτικού Αιγαίου, ενώ το έργο ανήκει στην Ανατολική Λεκάνη Ποταμών Αιγαίου. Επιπλέον, αποσιωπάται πλήρως η παρουσία αρσενικού και υδραργύρου από τα διασυνοριακά έγγραφα που στάλθηκαν στην Ελλάδα,.
- Καταστροφή Υδροφόρου Ορίζοντα: Ο ανοιχτός λάκκος εξόρυξης, βάθους 140 μέτρων, θα λειτουργήσει ως αποστραγγιστική τάφρος, ξηραίνοντας τις πηγές και το αντλιοστάσιο πόσιμου νερού του Ροζίνο, ενώ υπάρχει κίνδυνος ο Ερυθροπόταμος να στερέψει εντελώς κατά τους ξηρούς μήνες λόγω υπεράντλησης .
Κατόπιν αυτών, ερωτάται η Περιφερειακή Αρχή:
- Εφόσον το έγγραφο που σας επισυνάπτουμε επιβεβαιώνει ότι η ΜΠΕ έχει μεταφραστεί στα ελληνικά και έχει αποσταλεί στην Ελλάδα για διαβούλευση, πού βρίσκεται αυτό το έγγραφο και γιατί δεν έχει τεθεί υπόψη του Περιφερειακού Συμβουλίου και των εμπλεκόμενων Δήμων;
- Προτίθεται η Περιφέρεια να αποστείλει εκπροσώπους στις δημόσιες συζητήσεις της 27ης και 28ης Απριλίου στη Βουλγαρία για να εκφράσουν την επίσημη αντίθεση της περιοχής μας;
- Έχει ζητηθεί από το Υπουργείο Περιβάλλοντος η ενεργοποίηση της Σύμβασης Espoo, δεδομένου ότι το έργο έχει άμεσες διασυνοριακές επιπτώσεις και η ελληνική πλευρά έχει δικαίωμα αποφασιστικού λόγου;
- Έχει ενημερωθεί το ΤΕΕ Θράκης για να προβεί σε τεχνική αξιολόγηση της ΜΠΕ, όπως είχε πράξει στο παρελθόν για τα αντίστοιχα έργα στο Πέραμα και τις Σάπες;
Ως Ανεξάρτητη Ενωτική Πρωτοβουλία προτείνουμε:
- Άμεση έκδοση ψηφίσματος που θα απαιτεί τον τερματισμό της διαδικασίας ΜΠΕ λόγω των σοβαρών επιστημονικών ανακριβειών.
- Συντονισμό με τους Δήμους Διδυμοτείχου, Σουφλίου και Ορεστιάδας για κοινή προσφυγή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για παραβίαση της προστασίας των υδάτων και του δικτύου Natura 2000,.
- Διενέργεια αυτοψίας στην περιοχή του Ροζίνο από επιτροπή του Περιφερειακού Συμβουλίου.
- Ενημέρωση των αγροτών του Έβρου ότι η παραγωγή τους κινδυνεύει να χαρακτηριστεί ως «τοξική» λόγω της μόλυνσης του Ερυθροποτάμου με αρσενικό.
Δεν θα επιτρέψουμε να μετατραπεί η ευρύτερη περιοχή μας σε ένα απέραντο χρυσωρυχείο που θα δηλητηριάσει το μέλλον των παιδιών μας.
Για την «Ανεξάρτητη Ενωτική Πρωτοβουλία»
Στέργιος Ηλιόπουλος
Λυμπεράκης Δημήτρης
