Η θερινή ώρα επιστρέφει στις 29 Μαρτίου, ενώ η Ευρώπη συνεχίζει να καθυστερεί την οριστική απόφαση για την κατάργηση του μέτρου
Την Κυριακή 29 Μαρτίου 2026 τίθεται σε εφαρμογή η θερινή ώρα σε ολόκληρη την Ελλάδα, με τους δείκτες των ρολογιών να μετακινούνται μία ώρα μπροστά, ακολουθώντας το καθιερωμένο ευρωπαϊκό χρονοδιάγραμμα που ισχύει εδώ και δεκαετίες. Η αλλαγή θα πραγματοποιηθεί στις 03:00 τα ξημερώματα, όταν τα ρολόγια θα πρέπει να ρυθμιστούν ώστε να δείχνουν 04:00, σηματοδοτώντας και επισήμως τη μετάβαση στη θερινή περίοδο.
Παρά το γεγονός ότι πρόκειται για μια καθιερωμένη διαδικασία, η εφαρμογή της συνεχίζει να προκαλεί ερωτήματα, καθώς η πολυσυζητημένη κατάργηση της αλλαγής ώρας σε ευρωπαϊκό επίπεδο παραμένει «παγωμένη», αφήνοντας εκατομμύρια πολίτες σε ένα μεταβατικό καθεστώς χωρίς σαφή προοπτική.
Η αλλαγή ώρας εφαρμόζεται κάθε χρόνο την τελευταία Κυριακή του Μαρτίου, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο που δεσμεύει όλα τα κράτη-μέλη. Στην Ελλάδα, η εφαρμογή του μέτρου αναμένεται να επιβεβαιωθεί και επισήμως από το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, το οποίο είναι αρμόδιο για τη σχετική ανακοίνωση.
Ωστόσο, η διαδικασία συνεχίζει να εφαρμόζεται περισσότερο ως διοικητική υποχρέωση παρά ως αποτέλεσμα μιας ενεργής και σύγχρονης πολιτικής επιλογής. Η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε ανοίξει τη συζήτηση για την κατάργηση του μέτρου ήδη από το 2018, με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να εγκρίνει σχετική πρόταση, δίνοντας στα κράτη τη δυνατότητα να επιλέξουν μόνιμα είτε τη θερινή είτε τη χειμερινή ώρα.
Ωστόσο, έκτοτε, η διαδικασία έχει βαλτώσει, καθώς τα κράτη-μέλη δεν έχουν καταφέρει να συμφωνήσουν σε κοινή γραμμή, αποκαλύπτοντας για ακόμη μία φορά τις αδυναμίες συντονισμού σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ακόμη και για ζητήματα που επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητα εκατομμυρίων πολιτών.
Το βασικό επιχείρημα πίσω από την εφαρμογή της θερινής ώρας είναι η εξοικονόμηση ενέργειας, μέσω της καλύτερης αξιοποίησης του φυσικού φωτός κατά τις απογευματινές ώρες. Η πρακτική αυτή θεσμοθετήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο κατά τη διάρκεια της ενεργειακής κρίσης του 20ού αιώνα, όταν η ανάγκη περιορισμού της κατανάλωσης ενέργειας ήταν επιτακτική.
Σήμερα, ωστόσο, η αποτελεσματικότητα του μέτρου τίθεται υπό αμφισβήτηση, καθώς οι σύγχρονες ενεργειακές συνήθειες και η αυξημένη χρήση ηλεκτρονικών συσκευών έχουν μειώσει σημαντικά τα οφέλη που κάποτε προσέφερε η αλλαγή ώρας.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι η διατήρηση του μέτρου αποτελεί περισσότερο αποτέλεσμα θεσμικής αδράνειας παρά συνειδητής ενεργειακής στρατηγικής, ενώ παράλληλα επιβαρύνει τον βιολογικό ρυθμό των πολιτών, προκαλώντας προσωρινές διαταραχές στον ύπνο και την καθημερινότητα.
Η αλλαγή ώρας συνεπάγεται την απώλεια μίας ώρας ύπνου κατά τη μετάβαση στη θερινή περίοδο, ενώ η προσαρμογή του οργανισμού μπορεί να διαρκέσει αρκετές ημέρες, ιδιαίτερα για εργαζόμενους και μαθητές.
Παρά τις επιπτώσεις αυτές, το ζήτημα δεν φαίνεται να αποτελεί προτεραιότητα για την πολιτική ηγεσία, ούτε σε εθνικό ούτε σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η απουσία σαφούς χρονοδιαγράμματος για την κατάργηση ή τη διατήρηση του μέτρου ενισχύει την αίσθηση ενός διοικητικού κενού, όπου οι πολίτες καλούνται να προσαρμόζονται σε ένα σύστημα χωρίς ξεκάθαρη στρατηγική κατεύθυνση.
Για το 2026, η Ελλάδα θα συνεχίσει να εφαρμόζει κανονικά τη θερινή ώρα, με το νέο ωράριο να παραμένει σε ισχύ έως την τελευταία Κυριακή του Οκτωβρίου, όταν τα ρολόγια θα επιστρέψουν στη χειμερινή ώρα.
Παρά τις κατά καιρούς εξαγγελίες και τις ευρωπαϊκές διαβουλεύσεις, η πραγματικότητα δείχνει ότι η αλλαγή ώρας εξακολουθεί να αποτελεί μία συνήθεια που διατηρείται περισσότερο από αδράνεια παρά από ενεργή πολιτική επιλογή. Μέχρι να υπάρξει οριστική απόφαση, οι πολίτες θα συνεχίσουν να μετακινούν τους δείκτες των ρολογιών τους δύο φορές τον χρόνο, σε μια διαδικασία που παραμένει σύμβολο της δυσκολίας των θεσμών να προσαρμοστούν στις σύγχρονες ανάγκες.
